Zaczęło się od wspólnego wejścia z Radio Wataha
10 sierpnia 2024 roku Wataha Integrasjon Forening i Radio Wataha zaprosiły Polaków i innych mieszkańców Norwegii na wspólne wejście na Gaustatoppen.
Nie chodziło tylko o zdobycie góry. Było to spotkanie integracyjne – okazja, aby poznać nowych ludzi, spędzić dzień w norweskiej przyrodzie i razem dotrzeć na jeden z najbardziej charakterystycznych szczytów Telemarku.
W wyprawie uczestniczył również Dawid Maciaszek, który w tamtym czasie miał za sobą już 86 wejść na Gaustatoppen.
Wydarzenie jest już historią, ale pomysł pozostaje aktualny: na Gaustatoppen można wybrać się samemu, z rodziną albo grupą przyjaciół.
I nie trzeba czekać na kolejną zorganizowaną wyprawę.
Gaustatoppen – 1883 metry nad Rjukan
Gaustatoppen ma 1883 m n.p.m. i jest najwyższym szczytem Telemarku. Przy dobrej widoczności ze szczytu można zobaczyć obszar odpowiadający niemal jednej szóstej powierzchni Norwegii. visitrjukan.com
Najpopularniejszym okresem na piesze wejście są zwykle miesiące od lipca do września. W środku lata trasa potrafi być bardzo zatłoczona, dlatego Gausta zaleca rozważenie wyjścia wcześnie rano lub później w ciągu dnia. gausta.com
Aktualne informacje o Gaustatoppen
Najprostsza trasa – start ze Stavsro
Dla większości osób najlepszym wyborem będzie wejście ze Stavsro.
Początek szlaku znajduje się przy drodze pomiędzy Rjukan a Tuddal, na wysokości około 1100 metrów. Oficjalny VisitRjukan podaje około 4 km w jedną stronę i około 700 metrów różnicy wysokości. Szlak jest wyraźny, ale w dużej części prowadzi po kamieniach. visitrjukan.com
W praktyce dobrze założyć kilka godzin na wejście, odpoczynek na górze i zejście. Karta trasy na UT.no podaje około 9,3 km w obie strony i około 5 godzin marszu. UT
Zobacz trasę Gaustatoppen ze Stavsro
Co zabrać?
Nie daj się zwieść temu, że Gaustatoppen jest popularnym szczytem.
Na dole może być ciepło i spokojnie, a na górze zimno, wietrznie i mgliście. Warunki mogą zmienić się bardzo szybko. Oficjalna strona Gausta zaleca sprawdzanie pogody, kamer oraz aktualnych warunków bezpośrednio przed wyprawą. gausta.com
Przydadzą się przede wszystkim dobre buty, kurtka przeciwdeszczowa i przeciwwiatrowa, dodatkowa ciepła warstwa, woda, jedzenie oraz naładowany telefon.
Nie musisz wchodzić i schodzić pieszo
Gaustatoppen ma coś wyjątkowego.
Wewnątrz góry działa Gaustabanen.
System został pierwotnie zbudowany do celów wojskowych. Dzisiaj w około 15 minut przewozi turystów z dolnej stacji na wysokość około 1800 metrów. Stamtąd pozostaje krótki odcinek do Gaustatoppen Turisthytte, a dalej można przejść granią do właściwego najwyższego punktu 1883 m. gausta.com
Można kupić przejazd:
w górę,
w dół,
albo w obie strony.
To daje bardzo dobrą możliwość: wejść pieszo, odpocząć na szczycie i zjechać Gaustabanen, jeśli nogi powiedzą „wystarczy”.
Godziny działania i ceny zmieniają się sezonowo, dlatego sprawdzaj je bezpośrednio przed wyjazdem.
Gaustabanen – godziny, status i bilety
Na górze można zrobić przerwę
Tuż pod szczytem znajduje się Gaustatoppen Turisthytte.
Można tam odpocząć, kupić coś do jedzenia i picia, a w określonych okresach również skorzystać z noclegu. UT
Po kilku kilometrach marszu ciepły napój i gofr na wysokości około 1850 metrów smakują trochę inaczej niż na dole.
Jak dojechać i gdzie zostawić samochód?
Głównym punktem startowym dla pieszej trasy jest Stavsro.
Parking może się jednak szybko zapełnić w ładne letnie dni. VisitRjukan organizuje sezonowo również Fjellbussen, który łączy Rjukan, Gausta, Gaustabanen i Stavsro. W 2026 autobus kursuje od końca czerwca do października. visitrjukan.com
Dlatego zamiast walczyć o ostatnie miejsce przy szlaku można zostawić samochód niżej i skorzystać z transportu.
Aktualny Fjellbussen i transport na Gaustatoppen
Chcesz spać w namiocie? Nie „gdziekolwiek”
W starym opisie naszego wydarzenia pisaliśmy o możliwości nocowania w namiocie. Warto to doprecyzować.
Norweskie allemannsretten pozwala rozbić namiot w utmark, zasadniczo minimum 150 metrów od zamieszkanego domu lub domku. Bez zgody właściciela można zwykle pozostać w tym samym miejscu maksymalnie dwie noce, z wyjątkami dla wysokich gór i terenów daleko od zabudowań. Trzeba też respektować lokalne ograniczenia. Miljødirektoratet
Na samym parkingu Stavsro camping i nocowanie nie są dozwolone. VisitRjukan wskazuje pobliskie campingi i miejsca dla kamperów jako alternatywę. visitrjukan.com
Gaustatoppen to dopiero początek. Zjedź do Rjukan
Jeżeli przyjeżdżasz tutaj z Oslo, Drammen, Kongsberg czy innej części Norwegii, szkoda po zdobyciu szczytu od razu wracać do domu.
Rjukan ma znacznie więcej do zaoferowania.
Vemork i historia ciężkiej wody
Jednym z najważniejszych miejsc jest Norsk Industriarbeidermuseum w Vemork.
To właśnie tutaj można poznać historię produkcji ciężkiej wody i jednej z najsłynniejszych operacji sabotażowych II wojny światowej. Obecnie dostępna jest również ekspozycja związana z odkrytą piwnicą ciężkiej wody – Tungtvannskjelleren. NIA
Rjukan jest częścią światowego dziedzictwa UNESCO
Rjukan i Notodden zostały wpisane w 2015 roku na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Chronione dziedzictwo obejmuje nie tylko pojedyncze budynki, ale cały krajobraz przemysłowy: elektrownie wodne, fabryki, linie przesyłowe, transport oraz miasta powstałe wokół przemysłu Norsk Hydro. UNESCO World Heritage Centre
Dzięki temu zwykły spacer przez Rjukan może stać się lekcją historii norweskiej industrializacji.
Rjukan–Notodden na liście UNESCO
Solspeilet – słońce skierowane na rynek
Rjukan przez znaczną część zimy leży w cieniu otaczających miasto gór.
Dlatego nad centrum znajdują się trzy sterowane komputerowo lustra, które kierują światło słoneczne na Rjukan Torg.
Pomysł pojawił się już ponad sto lat temu, ale został zrealizowany dopiero w 2013 roku. visitrjukan.com
Samo lustro można zobaczyć ze śródmieścia. Nie należy natomiast zakładać, że można obecnie wejść szlakiem bezpośrednio pod instalację – VisitRjukan oznacza Solspeilstien jako zamkniętą. visitrjukan.com
Rjukanfossen – wodospad, od którego wszystko się zaczęło
Rjukanfossen ma około 104 metrów wysokości, ale dziś większość jego wody kierowana jest rurami do elektrowni Vemork.
Dlatego nie zawsze zobaczysz ogromną ścianę wody znaną ze starych obrazów i fotografii. Kiedy woda zostaje wypuszczona, wodospad ponownie pokazuje swoją siłę. visitrjukan.com
Rjukanfossen – informacje VisitRjukan
A co z Krossobanen?
Krossobanen została zbudowana w 1928 roku, aby wywozić mieszkańców Rjukan z zacienionej zimą doliny wysoko do słońca.
To ważna część historii miasta.
Trzeba jednak sprawdzić jej status przed planowaniem wizyty. Na dzień aktualizacji tego artykułu VisitRjukan informuje, że Krossobanen pozostaje zamknięta na czas nieokreślony. visitrjukan.com
Dlatego nie wpisujemy jej już jako pewnego punktu jednodniowego programu.
Masz jeszcze jeden dzień? Jedź w stronę Hardangervidda
Około 25 kilometrów od Rjukan, przy Møsvatn, znajduje się Hardangervidda Nasjonalparksenter w Skinnarbu.
Znajdziesz tam interaktywną wystawę dotyczącą przyrody i dzikich reniferów, VR, kino oraz widok na Møsvatn i Hardangervidda. visitrjukan.com
To bardzo dobry wybór szczególnie dla rodzin i osób, które chcą poznać Hardangervidda, ale nie planują wielogodzinnej wyprawy przez płaskowyż.
Hardangervidda Nasjonalparksenter
Gaustatoppen możesz zdobyć po swojemu
Nasza wspólna wyprawa Radio Wataha z 2024 roku już się zakończyła.
Ale właśnie dlatego ten artykuł nie powinien być już zaproszeniem na wydarzenie.
Niech będzie zaproszeniem na miejsce.
Możesz wejść pieszo ze Stavsro.
Możesz wejść i zjechać Gaustabanen.
Możesz zabrać rodzinę.
Możesz zostać na noc w okolicy, następnego dnia odwiedzić Vemork, przejść przez Rjukan, zobaczyć Solspeilet albo ruszyć dalej w stronę Hardangervidda.
Gaustatoppen jest jednym z tych miejsc, przy których trudno opowiedzieć wszystko zdjęciem.
Najlepiej po prostu kiedyś stanąć na górze i zobaczyć to samemu.
Stan informacji sprawdzony: 26 września 2026.
